Saha Uygulaması
Yüksekte Çalışma Öncesi Kontrol Listesi: 10 Maddede Güvenli Başlangıç
Ciddi düşme kazalarının ortak özelliği, işin 'hemen başlayıverelim' diye kontrolsüz açılmasıdır. Bu 10 maddelik liste, ekip lideri veya İSG uzmanının iş başlamadan beş dakikada tamamlayabileceği bir kapı kontrolüdür.
1-3: Saha ve çevre
1) Zemin: Makinenin kurulacağı zeminin taşıma kapasitesi ve eğimi uygun mu? Dolgu, rögar kapağı ve kanal üstlerinden kaçının; gerekirse çelik plaka serin.
2) Hava: Rüzgâr hızı üretici limitinin (tipik 12,5 m/sn) altında mı? Yağış ve görüş durumu çalışmaya uygun mu? Gün içi bozulma ihtimaline karşı durdurma kriterini baştan belirleyin.
3) Enerji hatları: Çalışma sahasının üstünde veya bom hareket zarfında enerji nakil hattı var mı? Güvenli mesafe sağlanamıyorsa hat sahibinden kesinti/izolasyon istenmeden iş açılmaz.
4-7: Makine ve ekipman
4) Günlük kontrol: Operatörün vardiya öncesi kontrol formu dolduruldu mu? Acil stop ve acil indirme test edildi mi?
5) Evrak: Periyodik kontrol raporu ve operatör belgesi sahada mı?
6) KKD: Bomlu platformda tam vücut kemeri ve kısa lanyard sepetteki ankraj noktasına bağlı mı? Baret çene bantlı mı (yüksekte standart)?
7) Yük: Sepetteki kişi + malzeme toplamı kapasite etiketinin altında mı? Sepetten sarkan, korkuluğa asılan yük var mı?
8-10: Organizasyon
8) Alan izolasyonu: Makinenin altı ve devrilme zarfı şeritle kapatıldı mı? Alan içinden yaya/araç geçişi engellendi mi?
9) Haberleşme ve gözcü: Yerde, acil indirmeyi bilen bir kişi görevli mi? Operatörle haberleşme yöntemi (telsiz/işaret) belirlendi mi?
10) Çalışma izni: Tesis prosedürü gerektiriyorsa yüksekte çalışma izni imzalandı mı? İzinsiz başlanan iş, en sık rastlanan denetim bulgusudur.
Sık sorulan sorular
Bu listeyi kim doldurmalı?
İdeali ekip lideri veya İSG uzmanının iş başlamadan doldurmasıdır; operatörün günlük makine kontrolü bu listenin 4. maddesini besler, yerine geçmez.
Enerji hattına güvenli mesafe nedir?
Hat gerilimine göre değişir ve tesis/dağıtım şirketi prosedürüne tabidir; belirsizlikte hat yetkilisinden yazılı mesafe veya kesinti talep edilmelidir.
Gözcü gerçekten zorunlu mu?
Mevzuat acil durumlara karşı organizasyon ister; sepetteki çalışanın kurtarılması yerden acil indirme bilen biri olmadan mümkün olmayabilir. Tek kişilik 'yalnız çalışma' yüksekte kabul edilmemelidir.
Diğer rehber bölümleri
- Telehandler mi, bomlu platform mu? Makine seçim rehberi
- Makaslı mı, Eklemli mi, Teleskopik mi? Platform Tipi Seçim Rehberi
- Yüksekte Çalışma Mevzuatı: 6331 Kapsamında Yükümlülükler Rehberi
Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; uygulamada üretici talimatları ve İSG uzmanınızın değerlendirmesi esastır.